Права имтиҳонига рўйхатдан ўтиш ва имтиҳон куни: қадамма-қадам (2026)
Ҳужжатлар тайёр, тестлар ишланган. Энди имтиҳон марказига қандай ёзилиш, нима олиб бориш ва имтиҳон куни қандай ўтишини билиш керак. Асл ҳужжатни унутиш ёки санани ўзгартириш муддатини ўтказиб юбориш каби кичик хатолар ортиқча оворагарчиликка сабаб бўлади.
Ушбу қўлланма имтиҳонларни хусусий имтиҳон марказлари томонидан ўтказиш тартиби тўғрисидаги Низом (408-сон қарор) ва Тошкент имтиҳон марказининг савол-жавоблари (yim.uz) асосида тайёрланди.
Имтиҳон қаерда топширилади?
Лицензияга эга хусусий имтиҳон марказлари фаолият кўрсатаётган ҳудудларда имтиҳонлар фақат шу марказларда ўтказилади. Марказларда «A1», «A», «B», «C», «D», «BE», «CE» ва «DE» тоифалари бўйича назарий ва амалий имтиҳонлар қабул қилинади.
Доимий яшаш жойингизга боғланиб қолмайсиз: масалан, вилоятда яшовчи фуқаро Тошкентдаги марказда, тошкентлик эса вилоятдаги марказда ҳам имтиҳон топшириши мумкин.
Рўйхатдан ўтишнинг икки йўли
1. Онлайн (тавсия этилади)
Имтиҳон марказининг веб-сайтида:
- Ариза шаклини тўлдирасиз.
- Ҳужжатларни юклайсиз — паспорт, тиббий маълумотнома ва бошқаларни суратга олиб,
.jpegёки.pngформатида. - Имтиҳон санаси ва вақтини танлайсиз.
- Тўлов қиласиз — QR-кодни сканерлаб ёки электрон тўлов тизимлари орқали.
Ариза тушганидан кейин 24 соат ичида (дам олиш кунлари ҳисобга олинмайди) кўриб чиқилади. Натижа — имтиҳон вақти, шартлари ва тўлов миқдори — телефонингизга ёки электрон почтангизга хабар қилиб юборилади. Тўлов тасдиқлангач, имтиҳон вақтингиз банд қилинади ва SMS келади.
Онлайн йўлнинг афзалликлари: марказга қатнаш шарт эмас, қулай сана ва вақтни ўзингиз танлайсиз, имтиҳонни навбатсиз топширасиз.
2. Имтиҳон марказининг ўзида
Ҳужжатларнинг асл нусхалари билан марказнинг рўйхатга олиш бўлимига борасиз, навбатда турасиз, регистратор билан имтиҳон санаси ва вақтини келишасиз ва тўловни амалга оширасиз. Тўловдан сўнг телефонингизга SMS келади.
Қандай ҳужжатлар керак?
Кўпчилик номзодлар учун:
- Ариза;
- Паспорт ёки ID-карта;
- 083 шаклдаги тиббий маълумотнома — қандай олинади.
Автомактабда ўқиганлик ҳақидаги маълумот энди қоғозда эмас — автомактаб электрон тасдиқномани имтиҳон марказига ўзи юборади. «A» ва «B» тоифалари учун амалий курс мажбурий, «A1» учун эса тасдиқнома керак эмас.
Айрим ҳолатларда қўшимча ҳужжатлар талаб қилинади (мавжуд гувоҳнома, ички ишлар органининг йўлланмаси, диплом иловаси ва ҳ.к.). Тўлиқ жадвал: Тоифа бўйича права олиш учун ҳужжатлар.
Имтиҳон санасини ўзгартириш мумкинми?
Мумкин, лекин икки шарт билан:
- фақат кейинги санага суриш мумкин (олдинга олиб бўлмайди);
- ўзгартириш имтиҳон бошланишига 24 соатдан кўпроқ вақт қолганда, марказ сайтида амалга оширилади.
Имтиҳонга бир кундан кам вақт қолганда вақтни ўзгартириб бўлмайди. Шунинг учун санани танлашда режаларингизни олдиндан ҳисобга олинг.
Имтиҳон куни: нималарни унутмаслик керак
- 15 дақиқа олдин келинг. Имтиҳон маркази номзодлардан имтиҳон бошланишидан 15 дақиқа олдин келишни сўрайди.
- Ҳужжатларнинг асл нусхаларини олинг. Онлайн юклаган ҳужжатларингиз асл нусхаси билан солиштирилади ва сизга қайтарилади.
- QR-кодли бейжик. Регистратор сизга шахсингиз ҳақидаги маълумотлар ёзилган QR-кодли бейжик беради — имтиҳон хонасига у билан кирасиз.
- Телефонни четга қўйинг. Назарий имтиҳон вақтида ҳар қандай адабиёт, телефон ва бошқа қурилмалардан фойдаланиш, бошқа номзодлар билан гаплашиш тақиқланади.
Имтиҳонлар тартиби
Аввал назарий, кейин амалий имтиҳон. Назарий имтиҳондан ўтолмаган номзод амалийга қўйилмайди.
Назарий имтиҳон
- 20 та электрон (анимацион) савол, ҳар бирида 2–5 та жавоб варианти;
- 25 дақиқа вақт;
- камида 18 та тўғри жавоб — «ТОПШИРДИ» («A1» тоифаси учун — 16 та);
- имтиҳонни ўзбек ёки рус тилида (Қорақалпоғистонда — қорақалпоқ тилида ҳам) топшириш мумкин;
- саволлар кетма-кетлигини ўзингиз танлайсиз, танланган жавоб қайта босиш билан тасдиқланади — бу тасодифий босиб юборишдан ҳимоя қилади;
- натижа дарҳол, автоматик равишда чиқади.
Батафсил: Назарий имтиҳон қоидалари.
Амалий имтиҳон
Амалий имтиҳон автоматлаштирилган автодромда, тегишли тоифадаги махсус жиҳозланган транспорт воситасида ўтказилади. Машинадаги датчиклар ҳар бир машқни автоматик баҳолайди — инспекторнинг шахсий баҳоси аралашмайди. Натижа «Ўтди» ёки «Ўтмади».
«B» тоифаси учун машина механик узатмали бўлади: Автомат коробкада имтиҳон топширса бўладими? Машқлар ҳақида: Амалий ҳайдаш имтиҳони.
Эшитиш қобилияти чекланган номзоднинг хоҳишига кўра имтиҳонда сурдотаржимон иштирок этиши мумкин.
Йиқилсангиз: қайта топшириш муддатлари
| Қачон қайта топшириш мумкин | |
|---|---|
| Назарий имтиҳон | Кейинги иш кунида |
| Амалий имтиҳон | Олдинги уринишдан камида 7 кун ўтгач |
Назарий имтиҳоннинг ижобий натижаси 2 ой амал қилади. Шу муддатда амалий имтиҳондан ўтолмасангиз, назарий натижа бекор бўлади ва назарияни қайтадан топширасиз.
Ҳар бир қайта уриниш — қўшимча тўлов. Имтиҳон нархлари ҳақида: B тоифа права нархи 2026.
Имтиҳондан кейин: сертификат ва гувоҳнома
Иккала имтиҳондан ўтганингиздан сўнг махсус сертификат расмийлаштирилади. Унинг маълумотлари ички ишлар органлари ва Давлат хизматлари марказларига (ДХМ) автоматик юборилади.
Сертификат берилган кундан бошлаб бир йил давомида ҳайдовчилик гувоҳномасини расмийлаштириш учун асос ҳисобланади. Шу муддат ичида Давлат хизматлари марказига ёки my.gov.uz орқали мурожаат қилинг: Права картаси нархи ва қаердан олинади.
Биринчи уринишда ўтиш учун
Назарий имтиҳон — кўпчилик йиқиладиган босқич. Имтиҳон форматида (20 савол, 25 дақиқа) мунтазам машқ қилиш энг самарали тайёргарлик. OsonPrava иловасида имтиҳон билетларини ишлаб, ҳар бир саволнинг изоҳини ўқишингиз мумкин: https://t.me/osonprava_bot/app
Кўп бериладиган саволлар (FAQ)
1. Онлайн рўйхатдан ўтгандан кейин қанча кутиш керак? Ариза 24 соат ичида (иш кунларида) кўриб чиқилади ва сизга имтиҳон вақти ҳамда тўлов миқдори ҳақида хабар келади.
2. Имтиҳон санасини эртароқ кунга кўчирса бўладими? Йўқ, фақат кейинги санага суриш мумкин ва буни имтиҳонга 24 соатдан кўп вақт қолганда қилиш керак.
3. Бошқа вилоятда имтиҳон топширсам бўладими? Ҳа. Фуқаролар ўзлари учун қулай бўлган исталган имтиҳон марказида имтиҳон топшириши мумкин.
4. Назарий имтиҳондан ўтдим, амалийдан йиқилдим. Назарияни қайта топшираманми? Йўқ, агар 2 ой ичида амалий имтиҳондан ўтсангиз. Амалийни камида 7 кундан кейин қайта топширасиз.
5. Имтиҳонни қайси тилларда топшириш мумкин? Ўзбек ва рус тилларида, Қорақалпоғистон ҳудудида — қорақалпоқ тилида ҳам. Бошқа тил керак бўлса, таржимон ёллашга рухсат этилади.
Манбалар: Автомототранспорт воситаларини бошқариш ҳуқуқини берувчи миллий ҳайдовчилик гувоҳномасини олиш учун назарий ва амалий имтиҳонларни тадбиркорлик субъектлари томонидан ўтказиш тартиби тўғрисидаги Низом (Вазирлар Маҳкамасининг 408-сон қарорига илова, lex.uz); Тошкент имтиҳон марказининг савол-жавоблари (yim.uz).
